توسعه فناوریهای نو خبر از دگرگونی عظیم موسوم به انقلاب صنعتی چهارم را میدهد. ظاهراً امری اجتنابناپذیر است که این دگرگونی راحتی بیشتری را برای انسان به همراه خواهد داشت. بههرحال، هر انقلابی بازندههایی هم دارد.
راحتی شامل حال طرف برندهها خواهد شد و ناراحتی طرف بازندهها را آزار خواهد داد. این واقعیت زندگی است که کسی نمیخواهد قبول کند.
بههرحال، انقلاب صنعتی حرکت بهسوی حوزههای خدماتی جدید را ادامه خواهد داد. وقتی هر حرفهای بهعنوان هدف تعیین شد، مقابله با این انفجار برای هر صنعتی چالش آفرین خواهد بود.
صحبت ما در اینجا صنعت ترجمه است که بهاجبار بهعنوان مأموریت بعدی هوش مصنوعی برگزیده شده است تا آن را حل کند. گوگل در سال 2016 سرویس ترجمه ماشینی شبکه عصبیاش (NMT) را راه انداخت. دقت و روانی آن بهتر از سرویس ترجمه ماشینی قبلیاش بود. رسانهها مبالغه در مورد ترجمه ماشینی را شروع کردند و آنهایی که هرگز اهمیتی به شغل ترجمه نمیدادند شروع به صحبت در مورد ترجمه و آینده آن کردند.
البته، میتوان درک کرد که افراد غیرمتخصص کورکورانه بر این باورند که ترجمه ماشینی در آینده میتواند جایگزین ترجمه انسانی شود. بااینحال، آنچه مهم است این است که کارشناسان حوزه مطالعات ترجمه و ترجمه عملی اینگونه فکر نمیکنند. حال حرف چه کسی درست و حرف چه کسی نادرست است؟
برای پاسخ به این سؤال، لازم است مجموعهای از حقایق قابلاطمینان و استدلالهای قانعکننده در مورد وضعیت فعلی ترجمه ماشینی ارائه شود. آنگاه، خوانندگان میتوانند بهجای پنداشتی جانبدارانه، یک پیشبینی آگاهانه انجام دهند.
در گام اول، این گزارش ملاحظات عمومی و اجتماعی مربوط به ترجمه ماشینی را معرفی خواهد کرد. بعد ترجمه ماشینی بر اساس بازخورد بهدستآمده از جانب متخصصان فناوری و عمل ترجمه بیشتر بررسی خواهد شد.
یک اشتباه که افراد هنگام صحبت در مورد ترجمه میکنند این است که تنها بر انتقال معنی ظاهری از یک زبان به زبان دیگر تأکید میکنند. بههرحال، ترجمه بخشی از فعالیتهای اجتماعی است و میتواند پیامدهای اجتماعی داشته باشد. برای مثال، سرویسهای ترجمه آنلاین بهصورت مجانی ارائه میشوند، اما هیچکس نمیتواند صد درصد مطمئن باشد که ارائهدهنده سرویس، اطلاعات متنی را که کاربران وارد میکنند نمیخوانند، استفاده یا ذخیره نمیکنند. به خاطر این نوع نگرانیهای امنیتی، شماری از شرکتها کارمندان را تشویق میکنند از سرویسهای ترجمه آنلاین برای اطلاعات محرمانه استفاده نکنند.
ترجمه نوع دیگری از فعالیت زبانی است و هر نوع فعالیت زبانی میتواند تأثیری مستقیم بر رفتارهای انسان داشته باشد.
به نظر میرسد این اصل مهم فراموش شده است چون توجه بسیار زیادی به بینقصی فنی میشود. اگر بخواهیم واضحتر بگوییم ترجمه اشتباه میتواند موجب پیامدهای مهمی در محیطی پرمخاطره مانند ارتباطات حقوقی و پزشکی شود.
هیچکس مایل نیست صرفاً با اتکا به ترجمه ماشینی، هرچقدر هم که خوب از کار در بیاید، جراحی شود؛ یعنی کسی، نه چیزی باید باشد که بتواند تائید کند که آیا ترجمه ماشینی صحیح است و آسیبی به کاربران وارد نخواهد کرد. بهاینعلت است که تا زمانی که مانعی احساسی در قلبهای انسان هست ترجمه ماشینی حوزههای کاربرد محدودی خواهد داشت.
نویسنده: لی جون – هو
لی جون – هو مترجم شفاهی حرفهای کنفرانس و متخصص در فناوری اطلاعات است. او هفت سال به تدریس در دانشکده تحصیلات تکمیلی و دیگر دانشگاهها (در کره جنوبی) اشتغال داشته است. کار پایانترم دوره PhD را به اتمام رساند و بهطور عمیق در مورد امکانپذیری ترجمه ماشینی مطالعه میکند. ایمیل او cuefit@gmail.com است.
مترجم: فریدون شیرمحمدلی
منبع: koreatimes؛ 2019-02-17